Un hier 'n bet'n wat vun mi





Een schön'n Dag

un nu stell di gliecks gau för'n Speegel !!!


eee, neee – nu blots nich gliecks verschrecken – ik bün's blots, dien hüütige Dag.

Nun, ik woor eh in düsse Gegend un heff mi dacht, dat ik mool kört döör'n Speegel bi di rinkeek. Good sühst jo ut - na jo, ik will mool groodto sien, 'n bet'n verslaap'n noch. Avers doch ... good sühst jo hüüt ut !!! Nu smuuster doch mool un mook nich so een verbiestert Snuut!!! Passeert di jo ok nich jedeen Dag, dat de Dag vörbikoomt, üm di good'n Dag to segg'n... orer? Jo jo, so is't schon beter, sühst veel sympotischer ut, wenn jo smusterst, ehrlich! Opletz smuster ik jo ok trüch wenn mi een ansmuster ... so is dat jo ok mool met üns Dag' ... Naa, segg ik di to ??? Jo jo, ik bün noch jung, overs tööv man aff, hüüt weer ik wunnerschöön, staatsch un ünnerholtsom.... dat heet, ... nur wenn jo mitmookst; un wenn ik dann ierst mool Ovend bün..... ik kunn jo segg'n, Du warst di düchtig een'n höögen, ut di sein för Freid!!!

Minsch, loov mi doch mool 'n bet'n un segg nu blots nich man schall dat nich vör'n ovend doon ... sei mi blot's nich glicks so argdenkersch ... wöör ik denn sünst bi jo opduckt??? Böög di mool `n bet'n wieder vör un segg „Good'n Dag leeve Dag, schön dat jo hüüt so schier büst“ ... un dann, dann tuuster mi dien'n hüütgen Wunsch to ... viellicht, viellicht ward ik em jo erfüll'n.... Am Enn bün ik jo een goode Dag.

Ik wünsch Se all een fredlicks Wiehnachtsfest un‘n good‘t Neeget Johr 2oo6 Ehr Knud-E. Reher



Antialkoholicker

Gerd un Onno sünd de best‘ Frünn un se hefft beid‘ een Sook de se gern tohoop mook'n. Dat is dat Pietschen (Angeln). Un dor se beid‘ schon 'n poor Johr op‘n Buckel hebbt un nich mehr so gern över de Staaks kleddern de, gohn se nu an de Fischdieks to'n pietschen. Denn wenn he dor wat fung'n de, dat kunn se ok all'n eet'n. Dat Weer weer best, de Sünn koom ne ganz dörch und to koolt is et ok nich. De Fisch mööt'n beet'n wo verröckt. Un no sett se dor an't Wooter und luurt op de Fisch. Se ünnerholt sik över de Köder mit de se de Fisch am best'n fung'n de. Onno harr sik en niegen Deeg köft, ganz in gröön un dor is ok no Flitter bin'n, wull'n mool luur'n op dor wat vun koom'n deit. De beid'n drink Bruswater mit'n ganz wennig Sprudel bin'n un dor, Gerd sien Pos fungt an to wrackeln un to zippen, He is ganz jibbelig , he noom de Angelstock in 'ne Hand un löppt achter de Pos her. Ik segg to em, nu man ruhig un hinsett'n, or is dien Angelsnuur to koort?

Dor, he mookt, as ik em dat bibring‘ harr, een lütt'n Ruck ut'n Handgelenk und de Forell sitt an'n Haaken. Gerd is as een lütt'n Jung un schree: „ Onno, Onno, de Kescher, de Kescher, dat is'n bannig groot'n Kerl.“ Oh man, nu mut ik og noch opstaan. Ik geev em denn Kescher un he hool de Forell ut't Wooter. Ik plier to em hen un mutt mi trüchhol'n, dat is man nur een lütt'n Forell, is man beet'n grödder as mien Hann, man groot so 3oo Gramm swor. He keek mi mit'n licht scheev'n Kopp an un meent dann licht, no ja so groot is se jo nu nich, over dat weer'n bannig good Geföhl kann ik di segg'n. Ik glööv em, ik woor jo ok all'n beet'n opreggt. As Gerd nu de dode Fisch inpackt harr, seet se sik woller hen, noom ´n Sluck ut de Brusebuddel un se:“ Nu kreeg wie off düsse groode Forell doch ok noch'n Sluck Kööm!“ „Nee, seggt Onno, nee, du weest doch, ik drink keen Alkohol un du mööd jo ok no Auto föhr'n! Den Sluck kannst bi di tu Huus nom'n! Alln's kloor?“ Gerd mookt een beet'n bedröppeltes Gesicht un seggt:“ Hest jo Recht Onno, over dat Geföhl, dat goode Geföhl, dat weer'n Sluck wert.“



He hett sien Abbi

mien Enkel, wat mien Fro'sdochtersöhn is, hett nu an'n Freedag denn 25. Junimoond 2oo4 sien Abbitüchnis kreeg'n. All in fein Kledaasch un mit Öllern un Grootöllern weern se to'n Deel un wat ik so seh'n heff, ok Bröder un Süstern, weern dorbi. Anfung'n met de Luutspreekeranlaag. De meent ok, uns Ohr'n sünd jüst so as vun Lux.

Avers, jo, ik weet, ik mook dat jo nu nich jedeen Johr met, avers her, wat sünst no so dor afflop'n is!

De Baas vun de Schoolmesters vun de eerst'n School,- twee Hooge-School'n hefft dat tosom mookt, de Lichtenberg- un Amandus-Abendroth-Gymnasium, bi de heff ik meent, de hett sien Reed, also dat wat he so snackt hett, weer de Snack vun jedeen Johr ween. Hett he avers gaanz good ohn Emutschoon afflest. Un he hett sik ok nich troot op de Böhn to stohn, nee, dor, wo em keen sehn kunn, in een Eck vun de Aula hett he stunn un snackt. Good, ik heff in de achterste Reeg seet'n met mien Fro und mien Deern, wat sien Modder is.

Avers de vun de Amandus-Abendroth Gymnasium, de het dat jo nu ok vun ünn'n mookn mutt, de het glöv ik free snackt, un good. Hett wohl nich jedeen un all ansnackt, weer jo ok to veel ween, avers is op de, - wo het dat hüüt -, de Highlights, ingohn un het free vun sien Leever wech snackt. Good mookt segg ik. Ok mut ik seeg'n, de Dudelee fun de Deerns un Jongs, weer bannig good ween. Nur, de Böhnenspeel, man hett markt, dat de Deerns un Jongs opreegt weern, is jo kloor un ok good so. Avers doot mi jo leed, dat to segg'n, geiht ok nich an de Schauspeeler, dor weern nich noog Pepper bi'n in de Vördrag. De, de dat stüürt het, de schall mol sien Slaapmütz afflegg'n.

No'n lang Tiet, maan schuuert schon mit Achterst'n op'n Stohl fung dat an. Also in Leistungskurse weern se opdeelt, de Schööler, Klass'n so as fröher geef dat jo nich mehr, un sünd dann op de Böhn rop un harrn vun ehrn Schoolmesters, hüt heet dat jo -Tutoren-, vun düsse Leitungskurse, ehr Abbitüchnis kregg'n, mit Handslag. Weer alln's bannig fierlich un fein ween. Man wat weern se opreegt ween, de Oog'n vun de Kinner weern groot un de Backen sünd rood vör Opreeg' ween. Stunn ehr'n avers good. Un dat geeft dat jo ok nich jeed't Johr,för de , de nu ehr Abbi harrn, is jo man een eenmolik Saak. Jo un dann aff in't Forum un'n Glos Knallkööm un een Brezeln innohm'n.

Un an Sünnovend geiht dat to'n Abiball in de Kugelbakehalle.

Ik heff meent, ik bün to loot. Dat het utseh'n as so wo fröher, de Lüü stunn in Slang an. Woför? Avers denn heff ik markt, de harrn luuert op denn Billermoker. Denn die Abbilüü wüllt sik tosom'n afflicht'n lot'n un de Lüü wüllt dorbi sien. Avers ik mit mien beid'n Deerns rin in de Halle un, geef dat gliecks een Glas Knallkööm un een Kanapee, also so een lütt Stick Broot met Kees, Kalkuunbost or met Swienfilet, heff dorblev'n kunnt. Denn de Tisch söcht. Hebbt wi ok fun'n. Gliecks neven de Döör. Good heff ik dacht, bruckst nich wiet loop'n, wenn't mol wat wegbringen must. Avers no'n bet'n Tiet heff ik markt, weer doch nich so de rechte Platz, dat toog as so'n Hechtsoop. Denn heff ik mi ümdreiht un denn hett't drückt. Wi harrn ok good wat seh'n könnt, weer jo ok nich wiet to de Böhn un to de Danzfläch. Avers denn is een vun de Musikkapell wat ut de Hann'n ruuscht. Un dat nich nur eenmol, dat het knallt, seggig di. Mien Trummelfell is fast bast. Hett recht wehdoon. Un dann harrn se anfungen to speeln. Hefft wohl nur ehr eeg'n Luutspreeker-Anlog nohm un nich de vun de Halle mit inbun'n. Weer op us Platz veel to luut, ünnerholn kunnst di nich, un den speelt se ok noch mol sutje un den mol woller gau. Schall't dat so ween? To'n danz'n bin ik dann ok gohn, un no solang Tiet wo ik nich danz' heff, Johr is dat her, güng dat noch ganz good, wenn man denn Takt fun'n hett. Weer vör de Deerns 'n bet'n glatt dat Parkett, för mi good, so heff ik se jümmers ganz fast in Arm nehm'n kunnt. De Danzgrupp weer ok good ween, hett Spooß mookt totokieken. Avers de Dudelee achter Klock teihn weer nich si mien Sook. Avers all tohop sehn, weer't een good Abi-Fieree ween.



>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>



Vun mien Schoolfrünndin Traute Häusler, se snackt dat oll'nborger Platt


Dat Retourbillet


Eenes Dags wull mit Boohn

Hinnerk Gerths noh Twischenoohn (Zwischenahn)

Wiehl de Tiet nu all ward knapp,

mook he sich fix upp'n Trapp.

Von de Kopp rönnt hem de Sweet,

denn dat wär unbannig heet,

un so löppt he wat he kunn

pustend an he endlich kumm-

Sprung noch just in een Coupèe,

as de Zooch all fleuten däh.


So säch he, dat käm drupp an

nu lot de Zooch ton Düvel gohn.

Nu sütt up de sülven Bank

ok'n Pastor mittemang.

Den verdreut wat Hinnerk sä

un sien wüste Flokeree.


Lieber Mann, sollen wir denn zur Hölle fahren?

Hinnerk mit sien grootet Muul,

anter dem Pastor gornich fuul:

Is mi glieck wo he dat hät,

ik heff joh'n Retourbillett.


>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>><<<<<<<<<<<<<<


De Matjes-Tied is all woller dor


Matjes verstaht sik na de hollännisch'n „meisje“, wat soveel as Mädchen bedüüt. Matjes is een deernhaftigen/jungfreulike Hering, de noch nie nich afflaicht hett. To de Saisonbeginn so aff mittig Aprilmaand is he as een bannig good Delikatesse op de Spießkoort vun de Krögers to finn'n. Dat gifft dor twee Oort'n vun, eenmol de, de all Lüüd kenn'n, de Hollännisch'n un de, de no de Glückstääer Ort beizt ward. De Traditschoon vun düsse Delikatesse lot sik all över Johrhunnert trüchverfolgen. Schon in dat Johr 1591 erließ Kaiser Korl de V. För de flämische Heringsfängere de eerst' Fang-un Verarbeitungsverordnung vun de ganze Welt. So hebbt se domols schon festmookt, wo de Herings in Fatts to liggen harr'n un ok wo de packt un transportert ward'n schullt. An düsse Statuten hett sik bis hüüdig'n Dags nix verännert.

Matjes harrn veel Eiwitt, bring' di Kalium, Natrium un Phosphor, dorto noch bannig veel an Spurenelementen. Butendem sünd dor ok noch veel Vitamine un essentielle Mineralstoffe, wo Iesen, Selen und Flour bin'n. Avers se hefft ok noch veel veel Fett dorbi, so an de 22 Gramm (op 1oo Gramm wat jo eet'n deist), fast dreemol so veel as'n normol'n Hering – dat is övrigens ok de Huuptsaak för een övermaten good'n Smack. Ut düsse Grund ward de deernhaftige/jungfreulike Hering bi de Krögers ok op bannig veel ünnerscheedlik' Oort anbod'n, nev'n de klassischen Oort'n met Zippel, Appels, Goork'n un Rahm un met neege Kantüffeln or Puulkantüffel.


<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<>>>>>>>>>>>>>>>>


Ebbe und Flut

Ebbe und Flut, segg ik jümmers, is so, wenn so an'n Heven kekst, dor wo dat Waater un de Heven tohoop koom'n, dor geiht dat bannig deev aff un dat Waater verswinn in de Deep. Un wenn sick de Eer dreiht kummt dat Waater well no bov'n. Or mien Frünn koom ut de neege Bundeslänner, wen de över'n Diek kek'n, dann, dann kreeg dat Waater so een Schreck, dat 'et gau verswinn un se dan jümmers op't Watt kek'n. Avers, Ebbe und Flut, dat sind de Gezeiten or het'n ok Tiden . Dat is een Massenbewegung vun de Atmosphäre, Eer un vun't Meer. Dat markt man dörch dat all Dag tweemol weller kom'n (all 12,5 Std.) Oploop'n, de Flut, un Affgohn, de Ebbe, vun de Meeresspiegels. Oorsaak vun de Tiden is dat Tohoopwarken vun Swoor- un Fliehknööv in'n Tohoophang met de Antöögkraft vun de Maand un, wenn ok schwacker, de Sünn. Warken de Beid'n avers tohoop, to de glicke Tied (as so dat is bi Voll- und Neemaand), ward'n de Tiden bannig groot, et kummt to Springtiden. Di Tiden warden im vorrut berek't un in'n Tidenkalenner utgev'n.



<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>

Cholesterinchen


Jo, dat weer noch wat - fröher kunnst noch alln's eten, wat du muchst un wat good smeckt: 'n önnigen fetten Swiensbroden, Speck un Klüten, 'n Pott vull brunen Kohl un Swattsuer met Pooten un Ohrn. Sloogs di den Buuk vull,

- un keen een Cholesterinchen stör dat !

Man vundaag is dat anners! Allerwegens hebbt se nu gesättigtet Fett in. „Gesättigtet“ ? = Sattet Fett?? Iih, - so`n Swienkraam !

Un in dit „gesättigte“ Fett sitt all' de lütten Cholesterinchens in, unvermehrt sick as de Deubels! Sett sick in de Odern fast un mookt sick dat dor kommodig. Un ob du dat glöövst oder nich, du markst dor nix vun: Keen Kotzen, keen Dörmarsch, rein gor nix !!!

Nu mütt ik wat anners eten. Müsli heet de Kraam. Toerst hebb ik dacht, dat keem wull ut Süddütschland un dat schull lüttje Müüs wen. Weeßt wull: Müüs - lies. Over nee, dat sütt doch anners ut. Wenn mien Opa fröher de Peer fuddern de, un geew jem Hacksel in de Krüpp - jüsst so sütt mien Müsli ut ! Un denn is dor ok noch Fett met in, over - „ungesättigtet!. Worrs ok nich satt vun, over is keeneen Cholesterinchen in, blot Vitamiiine, un de kannst ok nich sehn.

Wenn ik vundaag mol so to'n Geburtsdag inlodt bün, denn is dat foken mehr soon Empfang. Tüsst din Jack in'n Flur ut, kriggst 'n Glas brunet Blubberwaater in de Hand drückt, un dat nöömt se denn „Sherry“.

Dann gifft dat noch so „Appetithäppchen“, Pasteten, feinen, fetten Smuttaal un Granat, un ok noch Lachs un Kaviar. Weet ji wat dat is? Eerst hebb ik dacht, dat weern so natte Schrootkugeln ut Opa sien Flint, wo he fröher Haasen met schoot. Over nee, nee, nee, so wat ist dat nich ! Nee du, dat sünd Fischeier ! Un de schalln nu eten !!

Nee, denn eet ik leever disse Wiendruben, de met so'n Pröökel op'n Wörpel Kees faststeeken sünd. Oh, de smeckt nich slecht. Over müss eerst de Pröökel ruuttehn, ehr dat du dor rinbiss, anners hangs du an den Prökel as so'n Heek an'n Angelhaaken !

Un namiddaags gifft dat noch so'n feinet „Kookenbüfett“, so schöne Torten met Schlagsahne un Boddercreme, Schokolaad un Marzipaa. Dor löppt di dat Waater in'n Mund tohop !

Un eten dröffst dat nich, is allns vull met Cholesterinchens !!

Dor kannst jo richtig wütig bi weern !!

Un ik schall nu jümmers dat ole Hackelskraam eten, gnoostert twüschen de Tähn, un de Maagen is leddig as so'n Oosterneest to Pingsten !

Nee, nee, nee, met den ganzen Kraam well ik nix mehr to doon hebben, de vermuckelten Cholesterinchens suup ik af met'n ganzen Buddel Kööm - un weg sünd se !!!


Jo, düüset Döntje keem vun Karin Masemann ut Kührstett



<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>

Düss'n Snack heff ik ut'n Internet

Wenn du noch Plattdüütsch kannst,

denn mußt du dat ok snacken,

dormit de Sprook uns nich verloren geiht,

denn wenn du Plattdüütsch snackst,

denn kriggst du dat to packen,

wat von de Ohnen noch in de Annolen steiht.


Dann föhlst du wat,

dat kannst du nicht beschrieven,

denn geiht dat Hart di op un du vergitts de Stünn',

Norddüütsch Platt“ mutt uns erholen blieven,

een Stück Kultur, wovon wi leevt un sünd.


Wenn Plattdüütsch snackst,

denn bruukst di nich jenieren,

wenn Plattdüütsch snackst,

vertell man wat du wullt,

op Plattdüütsch kannst di nich blamieren,

de Sprook is warm un düütlich, schier as Gold.


De plattsüütsch' Sprook is Mitgift von de Olen,

de bringt di nöger an de Heimot ran,

de kann's di nich köpen, kunn's uk nich betohlen,

de mutt man snacken, jeder as he kann.


<<<<<<<<<<<<<<<<<<<>>>>>>>>>>>>>>

Wat plietschet vun Klaus Groth

Mien Mooderspraak


Mien Mooderspraak, wat klingst du schöön!

Wat büst du mi vertruut!

Weer ok mien Hart as Stahl un Steen,

du dreevst den Stolt herrut.


Du böögst mien stiewe Nock so licht

as Moder mit ehrn Arm,

du fichelst mi um't Angesicht,

un still is alle Larm.


Ik föhl mi as en lüttjet Kind,

de ganze Welt is weg.

Du pust mi as en Vörjahrswind de

kranke Bost torecht.


Mien Obbe foolt mi noch den Hann'n

un seggt to mi: Nu beed!

Un „Vadder unser" fang ik an,

as ik wull fröher deed.


Un föhl so deep: dat ward verstohn,

so sprickt dat Hart sik ut.

Un Rauh vun'n Himmel weiht mi an,

un alln's is wedder goot!


Mien Mooderspraak, so slicht un recht,

du ole, frame Reed!

Wenn bloot en Mund „mien Vadder“ seggt,

so klingt mi't as en Beed!


So herrlich klingt mi keen Musik

un singt keen Nachtigal;

mi loopt je gliek in Ogen blick

de hellen Traan hendal. Klaus Groth


>>>>>>>>>>>>>>>><<<<<<<<<<<<<<<<<<



Kluvstock


West wat 'n Kluvstock is? Nee, nich? Good, dann will ik di dat nu vertell'n.

De Kluvstock, heet ok Klootstock, dat is een Stock ut Lichtholt, so an de fief bit söven Meter lang un hett ünnen an End so een ovale Stutze, de Kluv, de im Modder över de Graven bien Sprung vör de Stabilisierung sorgt. De brukt'n de Buur'n un de Jagers, in Land Wursten, in't letzt' Joohrhunnert üm över de Graven to springen. Denn düsse Graven gifft dat hier in dat platte Dütsche Land bannig veel. De Wischen un de Feller warn dörch düsse Graven affdeelt. Dormi dat Water no de Regen affloop'n kunn. Un wenn nu de Buur no sien Naver goon wullt, or de Jager op Jagd goon is, denn hefft se düsse Kluvstock jümmers dorbi. Un nu hefft se hier in Mulsum, dat is'n lütt Dörp an'ne Nordseeküst, een Volkssport vun mookt. Dorbi mööt'n de Mittmookers veer mol över een 2,5 m breiten Graven springen un dorbi ok no op de Regeln oppassen. Dat bringt bannig veel Spoß un ok de Besöökers harrn bannig Freid an düsse Spektakel. Un schon een bannig lang Tiet is een Deern ut Dorum jümmers de Beste, de Michaela Kosok-Panke un ok eer lütter Jong de Lennart Panke is jümmers dorbi un winnt ok. Jo un tweedusenduntwee is dat Spektakel wedder anseggt. Viellicht hest du jo ok moll Lust över so'n Graven to springen.